فصل چهارم

ارزيابي الگوي كلان اقتصادسنجي ايران

 

1ـ4ـ مقدمه

معمولاً، پس از ساختن هر الگوي اقتصادسنجي، از آمارها و معيارهايي براي ارزيابي آن استفاده مي‌شود، كه عملكرد الگو را در داخل نمونه نشان دهد. با توجه به اينكه، هركدام از اين آمارها و معيارها، ويژگي‌هاي خاص خود را دارند، و همة آنها جامع نيستند، و هركدام اشكالات خاص خود و مزيّت‌هاي منحصر به فردي دارند؛ لذا، با توجه به همه اين موارد، سعي شده است تا تعداد زيادي از اين معيارها، در مورد اين الگو، محاسبه و درج شوند. توضيح هركدام از اين معيارها و آمارها، در كتب مربوطه مندرج است و چگونگي تحليل آن نيز بر اساس مندرجات موجود در متون آمار و اقتصادسنجي موجود مي‌باشد، كه در اينجا به آن اشار‌ه‌اي نمي‌كنيم.

2ـ4ـ روش‌ها و معيار‌هاي مرسوم براي ارزيابي عملكرد الگوها

معيار‌هايي كه در قسمت مربوطه آورده شده‌اند، براساس فرمول‌هاي زير محاسبه مي‌‌شوند:

: متغير واقعي درون‌زا.

: متغير شبيه‌سازي شده درون‌زا، ناشي از حل الگو براي دورة مورد نظر.

: تفاوت مقادير شبيه‌سازي شده، از واقعي .

N:  تعداد مشاهدات به كار برده شده در شبيه‌سازي.

M: تعداد مشاهدات به كار برده شده در شبيه‌سازي، كه مقدار واقعي آن غيرصفر است.

L: تعداد مشاهدات به كار برده شده در شبيه‌سازي، كه مقدار واقعي آن مثبت است.

t: انديس سال.

: ميانگين متغير درون‌زا، واقعي .                                              

: ميانگين متغير درون‌زا، شبيه‌سازي شده.                      

: ميانگين خطاي شبيه‌سازي براي متغير درون‌زا.                          

: واريانس خطاي شبيه‌سازي شده .                               

: انحراف معيار خطاي شبيه‌سازي شده.

: ميانة خطاي شبيه‌سازي شده.

: حداكثر خطاي شبيه‌سازي شده.

: حداقل خطاي شبيه‌سازي شده.

: چولگي خطاي شبيه‌سازي شده.                   

: كشيدگي خطاي شبيه‌سازي شده.                

: جذر ميانگين مربع خطاي شبيه‌سازي شده.                         

: ميانگين درصد خطاي شبيه‌سازي شده.                    

: جذر ميانگين درصد مربع خطاي شبيه‌سازي شده.        

: ميانگين قدر مطلق خطاي شبيه‌سازي شده.         

: ميانگين درصد قدر مطلق خطاي شبيه‌سازي شده.         

: همبستگي مقادير واقعي و شبيه‌سازي شده.

: كُواريانس مقادير واقعي و شبيه‌سازي شده. : آمار نابرابري تايل ـ يو.     

: آمار نابرابري تايل ـ يو ـ سهم اريب.        

: آمار نابرابري تايل ـ يو ـ سهم واريانس.    : آمار نابرابري تايل ـ يو ـ سهم كُواريانس.

3ـ4ـ ارزيابي الگو در شبيه‌سازي دورة (1380-1338)

اين الگو را پس از شبيه‌سازي پويا براي دورة (1380-1338)، با معيار‌هاي فوق ارزيابي نموده، وكلية محاسبات مربوطه، در جدول زير آمده است. در اين جدول، رديف‌ها بيان‌كنندة دويست متغير درون‌زا مي‌باشد، كه به همان ترتيبِ معادلات در قسمت‌هاي قبلي آورده شده‌اند. در ستون اول، سمت چپ جدول، شمارة ترتيب اين متغيرها ذكر گرديده، و در ستون بعدي، نام متغير‌هاي مربوطه آمده است. ستون بعدي، تعداد مشاهدات و تعداد مشاهدات غيرصفر را نشان مي‌دهد. ستون‌هاي بعدي، به ترتيب: ميانه، حداكثر، حداقل، چولگي، كشيدگي و جذر ميانگين مربع خطا‌هاي شبيه‌سازي شده را نشان مي‌دهند. درصد ميانگين خطاها، درصد جذر ميانگين مربع خطاها، ميانگين قدر
مطلق خطاها و درصد ميانگين قدر مطلق خطا‌هاي شبيه‌سازي شده، ستون‌هاي بعدي را تشكيل مي‌دهند. همبستگي مقادير واقعي و شبيه‌سازي شده، كُواريانس همين متغيرها و
چهار آمارة تايل ـ يو ، تايل ـ يو ـ اريب، تايل ـ يو ـ واريانس و تايل ـ يو ـ كُواريانس، در ستون‌هاي آخر اين جدول قرار دارند. بررسي اين آماره‌ها، همگي حكايت از توان الگو در تبيين دوران: (1380-1338) دارند. با توجه به اينكه، شرح اعداد جدول بسيار به درازا مي‌كشد؛ بررسي آن را به خواننده واگذار مي‌نماييم.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


No.

Actual

obs.

Non 0 obs.

Mean actual

Mean simulated

Mean error

Var (error)

1

IRAD

42

42

352617

342047

-10570

4.85E+09

2

IRADV

42

42

131014

158320.1

27306

4.01E+09

3

IRAS

42

42

352617

342047

-10570

4.85E+09

4

IRASV

42

42

131014

158320.1

27306

4.01E+09

5

IRBOPD

42

42

365.424

1800.789

1435.4

6881906

6

IRBOPDC

42

42

4007.34

11007.33

7000

1.26E+08

7

IRBOPEOD

42

38

-298.54

-339.723

-41.183

273018.3

8

IRBOPEODC

42

42

-5284.3

-6206.482

-922.19

2078016

9

IRBOT

42

42

-4894.1

-4366.552

527.52

1.07E+08

10

IRBOTV

42

42

2552.17

-1226.232

-3778.4

56389535

11

IRC

42

42

89078

91945.66

2867.7

1.09E+08

12

IRCAD

42

42

1207.7

2684.25

1476.5

8500043

13

IRCADC

42

42

19839.3

27761.47

7922.2

1.24E+08

14

IRCCA

42

42

27823.9

28186.86

362.99

8159440

15

IRCCAV

42

42

11903.3

13334.24

1430.9

23574037

16

IRCPI

42

42

26.5755

27.55313

0.9777

33.09777

17

IRCUV

42

42

4533.27

5797.327

1264.1

9116277

18

IRCUVPGDPM

42

42

17188.8

17874.42

685.61

5115067

19

IRCV

42

42

39242.6

43583.58

4341

3.29E+08

20

IRDDV

42

42

12867.6

16120.93

3253.3

69469780

21

IRDDVPGDPM

42

42

27209

29090.79

1881.8

21784269

22

IRDIS

42

42

15985

16022.54

37.534

1.14E+08

23

IRDISV

42

42

4704.13

12474.57

7770.4

1.42E+08

24

IREENOIL

42

42

839.086

1165.808

326.72

336224.3

25

IREM

42

42

1455.92

1843.606

387.68

1220770

26

IREMP

42

42

10516.2

10751.18

234.96

192234.2

27

IRFYSBD

42

42

-587.67

-514.5295

73.143

148982.8

28

IRFYSBDC

42

42

-10102

-8551.762

1550.5

1333032

29

IRG

42

42

31529.9

33686.94

2157

17542257

30

IRGBDV

42

42

-1072.9

1763.785

2836.7

27389213

31

IRGBDVC

42

42

8896.51

-5378.382

-14275

8.52E+08

32

IRGDEM

42

42

192621

199534.5

6913

3.12E+08

33

IRGDEMV

42

42

78821.6

93297.99

14476

1.3E+09

34

IRGDIM

42

42

199976

189673.2

-10303

2.1E+09

35

IRGDIMV

42

42

78821.6

93297.99

14476

1.3E+09

36

IRGDPF

42

42

188208

195822.7

7614.4

2.4E+08

37

IRGDPFV

42

42

78331.3

91972.37

13641

1.19E+09

38

IRGDPM

42

42

192621

199534.5

6913

3.12E+08

39

IRGDPMV

42

42

78821.6

93297.99

14476

1.3E+09

40

IRGDPNF

42

42

146771

153484.3

6712.9

1.92E+08

41

IRGDPNFV

42

42

66554.4

77927.7

11373

1.24E+09

42

IRGEFIDC

42

29

4982.32

4982.323

0.0001

0

43

IRGESV

42

42

1981.92

3175.654

1193.7

5062830

44

IRGEV

42

42

18392.9

19586.59

1193.7

5062831

45

IRGNIM

42

42

199772

189808.3

-9963.2

2.13E+09

46

IRGNIMV

42

42

78678.5

92949.77

14271

1.25E+09

47

IRGNPM

42

42

192417

199669.6

7253

3.08E+08

48

IRGNPMV

42

42

78678.5

92949.77

14271

1.25E+09

49

IRGNS

42

42

73773.1

59189.43

-14584

1.82E+09

50

IRGNSV

42

42

27657.1

25974.78

-1682.3

53007688

51

IRGRMV

42

42

2084.9

3334.859

1250

4818815

52

IRGROILV

42

42

5347.31

5771.314

424

871288.6

53

IRGRSV

42

42

1981.92

3175.654

1193.7

5062830

54

IRGRTDV

42

42

2718.56

2963.224

244.66

531643.8

55

IRGRTIV

42

42

1623.81

2541.914

918.1

3228242

56

IRGRTV

42

42

4342.37

5505.138

1162.8

5579727

57

IRGRV

42

42

17319.9

21350.38

4030.5

54145609

58

IRGV

42

42

11143.5

14651.14

3507.6

70325796

59

IRI

42

42

60922.7

62245.94

1323.2

1.32E+08

60

IRIG

42

42

21322

21389.21

67.17

4413691

61

IRIGV

42

42

7696.63

7563.405

-133.22

6133453

62

IRII

42

42

10594.4

11036.27

441.85

75004512

63

IRIIV

42

42

4068.8

3734.311

-334.49

8225264

64

IRINFCPI

42

40

0.14181

0.15844

0.0166

0.04467

65

IRINFWPI

42

37

0.14629

0.15459

0.0083

0.02205

66

IRINPUT

42

42

101339

99770.21

-1568.6

3.07E+08

67

IRINPUTV

42

42

38878.7

42370.33

3491.6

1.01E+08

68

IRIP

42

42

39600.7

40856.74

1256.1

1.02E+08

69

IRIPV

42

42

13482.6

16251.52

2768.9

99841757

70

IRIRNB

42

42

32.7752

34.01741

1.2423

24.7404

71

IRIT

42

42

7444.99

6491.75

-953.24

6322176

72

IRITV

42

42

1931.84

2410.358

478.52

1610179

73

IRIV

42

42

21179.3

23814.93

2635.7

78165036

74

IRK

42

42

659972

671279.1

11308

5.63E+09

75

IRKADC

42

42

-10548

-10547.66

0

0

76

IRKV

42

42

322929

362557.9

39629

2.09E+10

77

IRM

42

42

51302.2

52603.53

1301.3

1.9E+08

78

IRM2NFAD

42

42

4683.15

11158.51

6475.4

1.1E+08

79

IRM2NFAV

42

42

1725.5

10255.55

8530.1

3.5E+08

80

IRM2NGGV

42

42

30259.7

15984.84

-14275

8.52E+08

81

IRM2NGSV

42

42

-14725

-14877.09

-152.1

4453914

82

IRM2NGSVPGDPM

42

42

-41429

-40387.17

1041.5

31652706

83

IRM2NGV

42

42

15534.7

1107.747

-14427

9.04E+08

84

IRM2NPV

42

42

24557.7

36740.17

12182

5.77E+08

85

IRM2NPVPGDPM

42

42

61206.9

73301.33

12094

5.64E+08

86

IRM2NWV

42

42

-4454.2

542.7632

4997

2.43E+08

87

IRM2V

42

42

37363.7

48646.24

11283

7.25E+08

88

IRMFY

42

42

4410.04

4275.06

-134.98

1104295

89

IRMFYSD

42

42

1471.91

1434.177

-37.737

129622.1

90

IRMFYV